Burza po głosowaniu ws. kredytu z SAFE. Premier i wicepremier atakują opozycję

W piątek sejmowa większość przegłosowała ustawę wdrażającą 45-letni kredyt z Unii Europejskiej w ramach programu SAFE.

W głosowaniu nad zaciągnięciem pożyczki wzięło udział 439 posłów. Za przyjęciem ustawy zagłosowało 236 posłów, a przeciw – 199. Cztery osoby wstrzymały się od głosu. Przeciwko głosowały kluby PiS i Konfederacji.

Tusk: PiS i Konfederacja wrogowie polskiej niepodległości

Opozycję zaatakował na X szef rządu. "Maski opadły. PiS i Konfederacja zagłosowały przeciwko programowi SAFE, czyli przeciw bezpieczeństwu Polski, przeciw nowoczesnej armii, przeciw polskiemu przemysłowi zbrojeniowemu. To już nie jest opozycja, to są wrogowie polskiej niepodległości" – napisał na platformie X.

Berkowicz: Zagłosowaliśmy przeciwko zadłużaniu i uzależnianiu nas od UE

"Że Panu nie wstyd po tym wszystkim wycierać się niepodległością i robić z ludzi durniów. Zagłosowaliśmy przeciwko Waszemu dalszemu ZADŁUŻANIU Polski i UZALEŻNIANIU nas od Unii Europejskiej, która w każdej chwili, gdy coś jej się nie spodoba, będzie mogła wstrzymać te wypłaty" – skomentował szybko wpis lidera KO poseł Konrad Berkowicz z Konfederacji.

Gawkowski: Albo głupota albo zdrada stanu

Oburzenia na PiS i Konfederację nie krył też wicepremier Krzysztof Gawkowski z Lewicy. "Pseudopatrioci z PiS i Konfederacji głosują przeciwko zwiększeniu finansowania bezpieczeństwa Polski z programu SAFE!" – napisał.

190 miliardów złotych dla dozbrojenia armii, zakupy najnowocześniejszego sprzętu i cyberbezpieczeństwo. Ponad 80% zamówień z polskich firm! Maksymalne wzmocnienie suwerenności Polski! Głosowanie przeciw projektowi to albo głupota albo zdrada stanu! Wstyd!" – grzmiał.

Pożyczka z UE. Polacy będą spłacać 45 lat

SAFE to unijny mechanizm finansowania inwestycji militarnych, według analizy "Nowy mechanizm finansowania obronności w Unii Europejskiej. Kolejne narzędzie wywierania wpływu na państwa członkowskie?" oparty na wspólnym zadłużeniu, podobnie jak KPO.

Polega na zaciąganiu przez część państw członkowskich UE pożyczek na cele obronne oraz rozwój przemysłu zbrojeniowego. Sprzęt wojskowy, który będzie można pozyskać za pożyczone pieniądze, może być głównie produkcji europejskiej. Opozycja podnosi, że może to w praktyce oznaczać wykluczenie producentów z USA i z Korei Południowej. Wypłaty transz mogą być powiązane z dodatkowymi warunkami politycznymi i regulacyjnymi. Rząd Donalda Tuska zamierza pożyczyć 43,7 mld euro, czyli ok. 185 miliardów złotych. Spłata ma być rozłożona na 45 lat. Zaciągnięcie pożyczki musi być zostać przyjęte ustawą w procedurze sejmowej, a ostateczna decyzja należeć będzie do prezydenta.

Przygotowany w resort obrony projekt ustawy ws. instrumentu SAFE musi wejść w życie do marca, gdy planowane jest zawarcie umowy pożyczkowej na środki z SAFE z Komisją Europejską. Projekt zakłada stworzenie zarządzanego przez BGK Finansowego Instrumentu Zwiększenia Bezpieczeństwa (FIZB), za pośrednictwem którego rząd będzie mógł korzystać z pieniędzy z SAFE.

Ma powstać FIZB

Podstawowym rozwiązaniem, jakie proponuje projekt, jest stworzenie Finansowego Instrumentu Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE (FIZB), zarządzanego przez BGK. "Wybór BGK jako instytucji obsługującej FIZB wynika z jego statusu państwowego banku rozwoju, doświadczenia w obsłudze funduszy, instrumentów zwrotnych oraz współpracy z instytucjami Unii Europejskiej" – podkreślają autorzy projektu.

Formalnie pożyczkobiorcą pieniędzy z SAFE będzie BGK, a gwarantem pożyczki – minister finansów. Pożyczone środki trafią do FIZB. Będą z nich mogli korzystać szefowie tych resortów, które złożyły zaakceptowane przez Komisję Europejską projekty wydania środków.

Część projektów realizowana z Ukrainą, lista nie jest jawna

Lista zakupów Polski, która ma zostać sfinansowana z SAFE nie jest jawna, wiadomo jednak, że obejmuje 139 projektów, w tym najprawdopodobniej inwestycje w najważniejsze produkty polskiej zbrojeniówki, jak przeciwlotnicze wyrzutnie Piorun, wozy bojowe piechoty Borsuk czy armatohaubice Krab; w planach ma być także m.in. zakup tankowców powietrznych produkowanych przez europejski koncern Airbus. Władza zapowiada, że 80 proc. środków będzie wydatkowanych w polskim przemyśle zbrojeniowym.

Część projektów ma być realizowana we współpracy z innymi partnerami europejskimi, a także z Ukrainą.